Festiwal „Carnavalia” jest interdyscyplinarnym wydarzeniem o charakterze artystycznym, edukacyjnym i promocyjnym, inspirowanym sztuką i twórczością ludową. Ideą Festiwalu jest ochrona dziedzictwa kulturowego Polski oraz innych narodów Europy i świata poprzez promocję, prezentowanie, wspieranie i zachowanie od zapomnienia wszelkich zwyczajów i tradycji związanych z obchodami karnawału. Przedsięwzięcie odbywa się od 4 lat w ostatni długi weekend karnawału, rozpoczynając od "tłustego czwartku" aż do „ostatkowego wtorku”.

Motto Festiwalu towarzyszące od pierwszej edycji brzmi: „Kultywowanie pradawnych polskich zwyczajów pozwala nam zachować tożsamość, a wiedza o tradycjach innych kultur pozwala nam rozwijać się, wzbogaca nas!” Małgorzata Wilczyńska.

Festiwal „Carnavalia” to impreza interdyscyplinarna, na którą składają się codzienne wydarzenia (w sumie ponad 50). Każdy z 6 dni Festiwalu ma swoją nazwę: Tłusty Czwartek, Przebrany Piątek, Paradna Sobota, Taneczna Niedziela, Kameralny Poniedziałek i Ostatkowy Wtorek. Każdy z nich ma inny charakter – nazwy pochodzą od najbardziej charakterystycznej imprezy w danym dniu. Codziennie o tej samej porze dnia (z niewielkimi odstępstwami z powodów logistycznych) odbywają się:

• seminaria naukowe – wykłady np. artystów ludowych, członkiń Kół Gospodyń Wiejskich lub innych towarzystw oraz osób indywidualnych posiadających wiedzę merytoryczną, etnografów, etnologów
• warsztaty edukacyjne (dla dzieci i młodzieży lub rodzinne) – praktyczna nauka różnych technik np. rękodzielniczych, tanecznych, wokalnych, instrumentalnych, językowo-kulturowych
• prezentacje zwyczajów i tradycyjnych obrzędów w przestrzeni miejskiej Łodzi – happeningi i performance
• aktywizacja i wspieranie twórczości osób 60+ – prezentacje artystyczne, bale maskowe, imprezy integracyjne, zabawy taneczne seniorów
• wernisaże wystaw – twórczość ludowa, sztuka inspirowana polską kulturą ludową lub etniczną
• koncerty – zespoły ludowe, folkowe lub etniczne
• kulinaria – prezentowanie tradycyjnych potraw zapustnych z różnych regionów
• filmy i prezentacje multimedialne – prezentowanie odmienności zwyczajów tradycji karnawałowych w różnych miejscach świata (filmy z zasobów Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie)
• „zimówki”, czyli wycieczki po Łodzi karnawałowej z przewodnikiem.