Międzynarodowy Festiwal Zwyczajów i Tradycji Karnawałowych
Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi
Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
zdjęcia dokumentalne z Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie
Wstęp wolny
Szkoły Wizażu, Makijażu i Stylizacji „Cztery Pory Roku”, ul. Piotrkowska 39
Wejście na zapisy
Współpraca z Łódzkim Ośrodkiem Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Bratoszewicach.
ul. Piotrkowska, przy posesji nr 1
Wstęp wolny
Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi, Pl. Wolności 14
Wstęp wolny
Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi, Pl. Wolności 14
Wstęp wolny
Pączki, chrusty, róże karnawałowe, chleb z omastą, ciasta drożdżowe – przy współpracy z Łódzkim Ośrodkiem Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Bratoszewicach
Wstęp na zaproszenia
Happeningi i performance (we współpracy z teatrem ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi)
Codzienne prezentacje zwyczajów i tradycyjnych obrzędów w centrum Łodzi: w Pasażu Schillera, Rubinsteina, przy kufrze Reymonta, na rynku Manufaktury – happeningi i performance, zostały zorganizowane we współpracy z Teatrem Ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi i Teatrem Ulicznym „FenX” z Młodzieżowego Domu Kultury w Zgierzu.
Wszystkie scenariusze zostały oparte o obchodzone jeszcze do niedawna tradycyjne zwyczaje ostatkowych dni karnawału, charakterystyczne dla różnych regionów Polski. A są to m.in. tradycje pochodzące z Małopolski jak babski comber, pochodzenia włoskiego reduty, czyli bale maskowe przywiezione przez Królową Bonę, czy też znane w Radomskiem pochody kusaków jedlińskich. Już w tłusty czwartek ożywimy dawną krakowską tradycję. Niech się mają na baczności wszyscy mężczyźni – tego dnia władzę przejmą kobiety! Artyści zaproszą przechodniów do wspólnej zabawy.
Zawsze w tłusty czwartek handlarki krakowskie urządzały „babski comber”, wybierając spośród siebie przewodzącą zabawie marszałkinię (pierwszy zapis o tym wyborze pochodzi z 1600 roku). Pociesznie przebrane i podchmielone kobiety już o świcie wkraczały do miasta, wywołując popłoch wśród w mieszkających w mieście mężczyzn. Na czele pochodu niosły wielką słomianą kukłę, wyobrażającą mężczyznę, zwaną combrem (podczas zabawy rzucały się na kukłę rozszarpując ją). Po dotarciu do rynku kobiety rozbiegały się i ścigały mężczyzn. Dworzanie i urzędnicy zatrzymywani w pojazdach musieli się wykupywać datkiem. Od urodziwych żądały buziaka. Mniej zamożnych i nieurodziwych kawalerów kobiety wiązały powrozami, przewracały na ziemię i przykuwały do wielkiego kloca drewna. Czochrały również za włosy wołając przy tym: comber, comber!. Po kilku godzinach łowów i męczenia kawalerów rozpoczynała się radosna zabawa. Tańce i pijatyki niewiast, które „polowały” na mężczyzn trwały często aż do Środy Popielcowej.
O krakowskim combrze wspomina, wśród opisu różnych zabaw zapustnych, Jędrzej Kitowicz w Opisie obyczajów za panowania Augusta III: „[..] przekupki sprawiały sobie ochotę, najęły muzykantów, naznosiły rozmaitego jadła i trunków i w środku rynku, na ulicy, choćby po największym błocie tańcowały; kogo tylko z mężczyzn mogły złapać, ciągnęły do tańca”. Według krakowskiej legendy, comber wywodzi się od nazwiska okrutnego wójta czy też burmistrza Krakowa. Miał on szczególnie dręczyć przekupki, targając je za włosy i przeklinając, nakładał też srogie grzywny, a nawet więził. Gdy w końcu umarł – a stało się to w czwartek przed Środą Popielcową – w całym mieście zapanowała powszechna radość. Śpiewano, pito i tańczono, powtarzając „zdechł Comber” i odtąd taką zabawę powtarzano co roku. Także od tego czasu krakowski lud miał zamiast wyrazu targać używać słów „combrzyć za głowę”, a tłusty czwartek nazywać „combrem”. Legendę tę przytoczył Konstanty Majeranowski w „Pszczółce Krakowskiej” w 1820 roku], a powtórzył m.in. Łukasz Gołębiowski. Comber w Krakowie był urządzany aż do 1846 roku, gdy władze austriackie zabroniły jego obchodów.
Grupy „D-H” i „FenX” zajmują się działaniami teatralnymi i cyrkowymi. Poza realizowaniem przedstawień o poważnej tematyce, występują również na ulicach, targach i festynach, gdzie cieszą widzów pokazami swych kuglarskich umiejętności. Członkowie zespołu samodzielnie projektują i wykonują wszystkie kostiumy i rekwizyty. Są też pomysłodawcami wszystkich układów choreograficznych. Obydwoma zespołami opiekuje się Marta Rolicz – scenograf i rzeźbiarka. „DH” istnieje od ośmiu lat w Pałacu Młodzieży w Łodzi, zaś „FenX” od pięciu lat w Młodzieżowym Domu Kultury w Zgierzu. W skład grup wchodzi 40 osób. Każda specjalizuje się w innym rodzaju działań clownowskich. W żonglerce celują panowie. Poza piłeczkami żonglują też kołami, maczugami i maczetami, a także diabelskim kijem (devilstick i flowerstick) i diabolo. Żeńska część zespołu zabawia widzów pokazami tańca z poi, kiwido i flagami. Wszyscy członkowie zespołów chodzą na szczudłach (od 50 cm do metra wysokości). Mamy też specjalistów od jazdy na monocyklu oraz żonglerki kijami. Młodzi artyści uatrakcyjniają swoje występy wciągając do zabawy publiczność, nie tylko tę najmłodszą…. Chętni mogą brać udział w konkursach żonglerskich, poskakać na dłuuugiej skakance albo nauczyć się chodzić na szczudłach. Oprócz udziału w paradach i festynach, zespoły występują też na scenach i estradach dając pokazy żonglerki, prowadzą warsztaty tańca z ogniem oraz żonglerki, a także prezentują umiejętność tańca z ogniem (fireshow).
Wykorzystują w swych pokazach maoryski taniec z poi, inspiracje dalekowschodnimi sztukami walki oraz klasyczną żonglerkę.
ul. Piotrkowska, przy posesji nr 1 (plac Wolności)
Wstęp wolny
1) Wykład „Karnawał w dawnej Łodzi” – prelegent Elżbieta Wojsa – etnomuzykolog Karnawał przerywał szarość i monotonię w dawnej Łodzi. Były bale, zabawy i potańcówki. Mimo zróżnicowania narodowościowego i socjalnego, w tym okresie bawili się wszyscy. Zabawie towarzyszyły obrzędy zwyczaje, muzyka i piosenki, w których odnaleźć można swoista atmosferę tamtego czasu:
2) Przegląd Filmów Karnawałowych „Carnival King of Europe” – dzięki współpracy z Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie.
Akademicki Ośrodek Inicjatyw Artystycznych, ul. Zachodnia 54/56
Wstęp wolny
Centrum Kulturalne „Ryba”, ul. Ogrodowa 26
Wstęp wolny
Centrum Kulturalne „Ryba”, ul. Ogrodowa 26
Wstęp wolny
Akademicki Ośrodek Inicjatyw Artystycznych, ul. Zachodnia 54/56
Wstęp wolny
Tłusty Czwartek – dzień, w którym nie można się obejść bez tradycyjnych pączków. „Powiedział nam Bartek, że dziś Tłusty Czwartek, myśmy uwierzyli i pączków nasmażyli”. Tradycja nakazuje, aby gospodyni upiekła pączki dla całej rodziny. Pierwotnie pączki były dużych rozmiarów. Wypiekano je z ciasta chlebowego a nadziewano słoninką.
Herbaciarnia – Chatka Ech, ul. Piotrkowska 112, Pasaż Schillera
Wstęp wolny
prelegent Anna Lisiewicz
Widzewskie Domy Kultury – Dom Kultury „502”, Gorkiego 16
Wstęp wolny
Instruktor: Anna Lisiewicz
Widzewskie Domy Kultury - Dom Kultury „502”, Gorkiego 16
Wstęp wolny
happeningi i performance (we współpracy z teatrem ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi)
Pasaż Schillera
Wstęp wolny
Ośrodek Kultury „Karolew”, ul. Bratysławska 6a
Bilety: 15 zł w sekretariacie Ośrodka Kultury „Karolew”
Ośrodek Kultury „Karolew”, ul. Bratysławska 6a
Wstęp wolny
Pałac Młodzieży im. J. Tuwima, Aleja Ks. Kard. Stefana Wyszyńskiego 86
Wstęp wolny
Ośrodek Kultury „Karolew”, ul. Bratysławska 6a
Wstęp z biletem na „Karnawałowy bal maskowy w Ośrodku Kultury „Karolew”
Restauracja Bierhalle, Manufaktura
Wstęp wolny
Prezentacje w wykonaniu uczniów oraz słuchaczy Europejskiego Studium Zawodowego Anagra
Manufaktura, rotunda
Wstęp wolny
Trasa: Manufaktura
Zbiórka: Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp wolny, zapisy: 42 664 92 93
Utwory dla dzieci oraz bajki polskich autorów będzie czytał znany łódzki aktor – Gracjan Kielar. W dobie Internetu będzie to doskonała okazja, by spędzić wspólnie czas. Rodzice przypomną sobie znanych bohaterów z dzieciństwa.
Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp wolny
Zapisy: Agnieszka Skubisz (500 072 856)
Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp 20 zł (dziecko)
Happeningi i performance (we współpracy z teatrem ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi)
Manufaktura, rotunda
Wstęp wolny
Bałucki Ośrodek Kultury „Rondo”, ul. B. Limanowskiego 166
Wstęp 12 zł
Manufaktura Rynek, Lodowisko
Wstęp wolny
Zespoły występują dzięki współpracy z Gminnym Ośrodkiem Kultury w Moszczenicy (powiat piotrkowski)
Manufaktura – rotunda
Wstęp wolny
Technika filcowania jako dawna metoda ozdabiania odzieży we współczesnej interpretacji; ubiory i akcesoria – Agata Armatys.
Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp wolny
Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp wolny
Manufaktura – rotunda
Wstęp wolny
Spotkania rozpoczynają się godzinną „praktyką”, podczas której uczestnicy opanowują podstawy tańca. Następnie odbywa się milonga.
Muzeum Fabryki, Manufaktura
Wstęp 10 zł
Bal przebierańców rozpocznie się wspólnie zatańczonym polonezem. W trakcie trwania zabawy tancerze z Zespołu Pieśni i Tańca „Łódź” zaprezentują program artystyczny w postaci wiązanki polskich tańców regionalnych oraz tańców rewiowych (salsa, can-can). Będzie okazja do wzięcia udziału w karnawałowych konkursach tanecznych. Zostanie również wybrany król i królowa karnawału „Centrum 2012” oraz najciekawsze przebranie karnawałowe.
Centrum Kultury Młodych, ul. Lokatorska 13
Wstęp 130 zł od pary – tel. 426842402
Bal oddziału Rzymskiego VI Legionu Garnizonu Łódzkiego. 1800 lat minęło odkąd ostatni handlarze z odległego Rzymu przemierzali rozległe puszcze przyszłego państwa Polan. Od czasów upadku Imperium Romanum zniknęły rzymskie karawany, uginające się pod ciężarem bursztynu – największego skarbu północy. Wraz z nimi zanikły też zwyczaje związane z handlowym charakterem okolicznych ziem. Teraz, po wielu stuleciach, Rzymianie powrócili na nasze tereny, gotowi do otworzenia nowej karty wspólnej historii...
Ristorante Doneda Plac Komuny Paryskiej 6
Wejście – koszt 120 zł od osoby
Prelegent Anna Olszewska – multimedialne prezentacje językowo-kulturowe
Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
Trasa: ul. Piotrkowska, al. Kościuszki
Zbiórka: Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
Happeningi i performance (we współpracy z teatrem ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi)
W około 1/3 miejscowości wśród przebierańców spotykano dawniej postać, która dzięki deformacji sylwety – zazwyczaj nałożenie na głowę przetaka i przekształcenie górnej części korpusu w niby-głowę – sprawiała wrażenie karłowatej. Fizycznym przeciwieństwem owej figury był wielgolud, przedstawiany w kilkunastu wsiach. Najczęściej wyobrażano wielkoluda bądź poruszając się na szczudłach lub też obnosząc na głowie półpostać odpowiednio zamaskowanej kukły.
Pasaż Rubinsteina
Wstęp wolny
Widzewskie Domy Kultury – Dom Kultury „502”, ul. Gorkiego 16
Wstęp wolny
Widzewskie Domy Kultury – Dom Kultury „502”, ul. Gorkiego 16
Wstęp wolny
Widzewskie Domy Kultury – Dom Kultury „502”, ul. Gorkiego 16
Wstęp wolny
Ristorante Doneda
Pokaz: wstęp wolny
Koszt degustacji: 30 zł
Centrum Kultury Młodych, ul. Lokatorska 13
Wstęp wolny
Centrum Kultury Młodych, ul. Lokatorska 13,/p>
Wstęp wolny
Artyści przedstawią w humorystycznej i skróconej formie historię pojmania i sądu nad śmiercią. Widowisko to głęboko zakorzenione w tradycji miejscowości, jest jedynym tego rodzaju obrzędem ludowym w Polsce, odbywające się corocznie w ostatni wtorek karnawału tzw. „kusaki”. Obrzęd ten w XIX wieku, bardzo rozbudowany, miał nieco odmienny przebieg niż reaktywowany obecnie. Mianowicie w zapustny wtorek ludność Jedlińska poruszona wiadomością przyniesioną przez Kantego, odźwiernego w kościele, iż śmierć upiwszy się w kusaki zgubiła kosę w Tocznem (tj. na łąkach Jedlińska nad rzeką Tymianką) i śpi pod Spaloną Groblą, wyrusza prowadzona przez Kantego na podmiejskie łąki, gdzie mocno ją wiąże postronkami, a następnie w triumfalnym pochodzie prowadzi do osiedla. Powiadomiony o złapaniu śmierci burmistrz wraz z ławnikami oczekiwał na rynku miejskim przybycie niezwykłego orszaku. Rozpoczyna się rozprawa sądowa. Gawiedź oskarża śmierć. Po wysłuchaniu oskarżeń sąd wydaje wyrok, wzywa kata. Kat zajmuje miejsce na placu, dobywa miecza i groźnie przemawia. Straszy karami tych, którzy postępować będą niezgodnie z prawem. Po skończonej mowie ścina śmierci głowę, z której sypie się popiół, a z fałdów śmiertelnej koszuli wyskakuje czarny kot – wyobrażenie duszy. Po ścięciu na szafocie pojawia się anioł ostrzegający wszystkich, iż śmierć nadal zbierać będzie swoje plony. Kat wkłada zwłoki śmierci na sanie, które ciągną dzieci i dorośli. Objechawszy osadę, dostarczają zwłoki burmistrzowi celem spisania aktu zgonu. Po spisaniu aktu sprawiają śmierci pogrzeb w karczmie – bawiąc się i tańcząc do północy. Obecnie widowisko odbywa się według wierszowanego XIX-wiecznego opisu autorstwa ks. Jana Kloczkowskiego, ale w swej obecnej formie odbiega od dawnego zwyczaju.
Pasaż Schillera
Wstęp wolny
Ośrodek Kultury „Górna” – Filia „Energetyk”, al. Politechniki 17
Wstęp wolny
Ośrodek Kultury „Górna” – Filia „Energetyk”, al. Politechniki 17
Wstęp wolny
Centrum Kultury Młodych, ul. Lokatorska 13
Wstęp wolny
Ośrodek Kultury „Górna” – Filia „Energetyk”, al. Politechniki 17
Wstęp wolny
Pierrogeria, Manufaktura
Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
Instruktor: Diana Dąbrowska
Centrum Języków Romańskich, al. Kościuszki 39
Wstęp wolny
Bałucki Ośrodek Kultury Lutnia, ul. Łanowa 14
Tel: 426526227
Happeningi i performance (we współpracy z teatrem ulicznym „D-H” z Pałacu Młodzieży im. Juliana Tuwima w Łodzi)
Pasaż Józewskiego – Kufer Reymonta
Wstęp wolny
Klub Nauczyciela, ul. Piotrkowska 137/139
Wstęp wolny
Klub Nauczyciela, ul. Piotrkowska 137/139
Wstęp wolny
Dyrygent i dyrektor artystyczny: Jan Kondratowicz
Kawiarnia U Milscha, ul. Łąkowa 21
Wstęp wolny
Pokaz multimedialny w wykonaniu uczestników warsztatów fotograficznych prowadzonych przez Atelier ulanka.net
Centrum Kulturalne Ryba, ul. Ogrodowa 26
Wstęp wolny
Już 16 lutego rozpoczyna się czwarta edycja Międzynarodowego Festiwalu Zwyczajów i Tradycji Karnawałowych Carnavalia. Impreza, która rozpocznie się 16 lutego w Łodzi, potrawa sześć kolejnych dni. Jak zawsze obfitować będzie w wiele wspaniałych wydarzeń artystycznych. Łodzianie mogą spodziewać się, więc niezwykłych koncertów, pokazów, warsztatów edukacyjnych, prelekcji, prezentacji filmowych, a co najważniejsze jednak, czekać na nich będzie karnawałowa zabawa.
| Pn | Wt | Śr | Czw | Pn | Sb | Nd |
| 30 | 31 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 1 | 2 | 3 | 4 |